Miras Hukuku Rehberi (2026)
Türk Medeni Kanunu uyarınca yasal mirasçılık, saklı pay oranları, mirasın reddi (reddi miras), vasiyetnamenin iptali, veraset ilamı, tenkis ve muris muvazaası rehberi.
1. Yasal Mirasçılık ve Zümre Sistemi (TMK m. 495 - 501)
Türk miras hukukunda miras ilişkisi zümre (derece) sistemi esasına dayanır. Birinci zümrede (çocuklar, torunlar) mirasçı bulunması halinde sonraki zümrelere miras geçmez. Sağ kalan eş, birlikte mirasçı olduğu zümreye göre %25, %50 veya %75 oranında yasal miras payı alır.
2. Saklı Pay Oranları ve Tasarruf Özgürlüğü (TMK m. 505 - 506)
Miras bırakanın dokunamayacağı yasal paya saklı pay denir. Altsoy (çocuklar) için yasal miras payının 1/2'si, anne ve baba için 1/4'ü, sağ kalan eş için ise duruma göre tamamı veya 3/4'ü saklı paydır. Kardeşlerin saklı pay hakkı kaldırılmıştır.
3. Mirasın Reddi (Reddi Miras) ve 3 Aylık Süre (TMK m. 605)
Borca batık terekelerde veya mirasçıların iradesi doğrultusunda miras, ölümün öğrenilmesinden itibaren 3 ay içinde Sulh Hukuk Mahkemesi'ne yapılacak beyanla reddedilebilir.
4. Mirasçılık Belgesi (Veraset İlamı) Nasıl Alınır?
Mirasçıların kimler olduğunu ve miras pay oranlarını gösteren belge noterlerden veya Sulh Hukuk Mahkemelerinden alınabilir.
5. Muris Muvazaası (Mirastan Mal Kaçırma)
Miras bırakanın mirasçılardan mal kaçırmak amacıyla tapulu taşınmazlarını gerçekte bağışladığı halde tapuda satış gibi göstermesi durumunda tüm mirasçılar süresiz olarak tapu iptal ve tescil davası açabilir.
6. Saklı Pay İhlali ve Tenkis Davası (TMK m. 560)
Miras bırakanın saklı payları zedeleyen karşılıksız kazandırmaları ve vasiyetnameleri halinde saklı pay sahibi mirasçılar 1 yıllık zamanaşımı süresi içinde tenkis davası açabilir.
7. Ortaklığın Giderilmesi (İzale-i Şuyu) Davası
Mirasçılar arasında tereke mallarının paylaşımında rızaen anlaşma sağlanamazsa Sulh Hukuk Mahkemesinde dava açılarak taşınmazların açık artırmayla satılması ve paranın paylaştırılması talep edilir.
8. Burdur ve Çevre İlçeler Hisseli Tarım Arazileri İntikali (5403 s.K.) ve İzale-i Şüyu Arabuluculuğu
Burdur genelinde ve ilçelerinde (Yeşilova, Gölhisar, Tefenni, Bucak) miras kalan tarım arazilerinin intikali, 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu hükümlerine tabidir. Mirasın açılmasından itibaren 1 yıl içinde intikal işlemlerinin tamamlanması zorunludur.
01.09.2023 Zorunlu Arabuluculuk Şartı: Hisseli tarım arazilerinde veya miras kalan mülklerde ortaklığın giderilmesi (izale-i şüyu) davası açılmadan önce Burdur Arabuluculuk Bürosu'na başvuru kanunen zorunludur.
"...Bir kimsenin mirasçısını miras hakkından yoksun etmek amacıyla, gerçekte bağışlamak istediği tapulu taşınmazını tapu memuru önünde iradesini satış doğrultusunda açıklayarak devretmesi halinde, bu tasarruf muvazaa nedeniyle geçersizdir. Saklı pay sahibi olsun veya olmasın tüm mirasçılar süresiz olarak dava açabilir..."
"...Ortaklığın giderilmesi davalarında taraflar arasında rızai paylaşma sağlanamaması veya taşınmazın aynen taksiminin mümkün olmaması durumunda, bilirkişi marifetiyle kıymet takdiri yapılarak taşınmazın genel açık artırma yoluyla satışına karar verilmesi usul ve yasaya uygundur..."